De Scrum Master en de Projectmanager in 2021: Dit zijn de verschillen en overeenkomsten

verschil tussen scrum master en projectmanager

Scrum masters en projectmanagers worden nog wel eens met elkaar verward. Sterker nog, bij veel mensen bestaat het vermoeden dat een scrum masters eigenlijk gewoon een projectmanager is in een “agile jasje”.

Toch zitten er fundamentele verschillen tussen de rollen, de verantwoordelijkheden en de uiteindelijke context. In dit artikel zoom ik in op de grootste verschillen tussen projectmanagers en scrum masters.

Let’s go!

Wat doen scrum masters?

Scrum masters zijn het middelpunt van de dagdagelijkse coördinatie van een scrum team.

Werk je met een team volgens de scrum methode? Dan is het van groot belang dat je de regels van deze methode goed uitvoert. Hier komt de scrum master om de hoek kijken.

De scrum master heeft een duidelijke set aan taken en verantwoordelijkheden om het samenwerken van het scrum team te coördineren en te begeleiden.

De grootste focus ligt hier – anders dan bijvoorbeeld bij een product owner – echt bij het team en de daadwerkelijke ontwikkel sprints.

Om de sprints en het scrum team zo goed mogelijk te begeleiden heeft de scrum master de volgende verantwoordelijkheden.

  • Het faciliteren van de stand ups
  • Het faciliteren van de sprint reviews
  • Het faciliteren van de retrospective
  • Het beheren van het scrumboard
  • Het houden van 1-on-1’s met de teamleden
  • Het geven van advies binnen het team over de samenwerking
  • Rapportage en verslaglegging van de voortgang

Samengevat is een scrum master sterk gefocust op het scrum team om zo de best mogelijke producten op te leveren. 

Dat doet de scrum master coached and als een goede servant leader. 

Wil je meer weten over de activiteiten van een scrum master? Dan raad ik je aan dit artikel te lezen.

Wat is de rol van een projectmanager

Binnen scrum bestaat de rol van een projectmanager niet. Projectmanagers zie je dan juist weer wel bij andere projectorganisatie methoden.

Een projectmanager heeft in de regel een erg brede rol waarbij veel verantwoordelijkheid bij de projectmanager ligt. Een projectmanager ondersteunt niet alleen het teamproces, maar is ook betrokken bij alle andere zaken die nodig zijn om een project succesvol af te ronden.

Het klinkt nu alsof projectmanagers een zwaardere rol hebben dan scrum masters. Dat is niet zo. Doordat projectmanagers terug kunnen vallen op de meer traditionele projectmanagement methoden zie je dat zij in de regel minder te maken hebben met risico’s.

Meer risicobeheersing in traditioneel projectmanagement

In het traditionele projectmanagement is een goede risicobeoordeling en meer heldere kaders onderdeel van het project. Dit zorgt voor een meer overzichtelijk project waar er in verhouding minder management en coördinatie is

Projectmanagers kunnen namelijk vooraf de risico’s beter beoordelen, beter bepalen wat er moet gebeuren en hebben een beter beeld bij de uiteindelijke beoogde oplevering.

Toch is het ook niet zo dat een projectmanager het nu ineens gemakkelijk heeft. Er zijn uitermate complexe en grote projecten die je echt niet “agile” wil aanvliegen. 

Tevens zie je ook dat voor de traditionele projectmanagers er steeds meer agile principes terugkeren in bijvoorbeeld de laatste versies van het PMBOK (Project Management Body of Knowledge).

Wat zijn de verantwoordelijkheden van projectmanagers?

Een traditionele projectmanager is uiteindelijk verantwoordelijk voor het realiseren van de de gestelde behoeften van het project binnen de gestelde tijd en het gestelde budget.

Dat heeft een duidelijke scope en hij/zij kan dus alles goed plannen om dit zo goed mogelijk af te ronden. Denk aan projecten als “daar moet deze brug komen”, “dit ziekenhuis heeft een nieuwe vleugel nodig die er precies zo en zo uitziet.” etc.

Om dat te realiseren komt een traditionele projectmanager geregeld de volgende verantwoordelijkheden tegen:

  • Het vastleggen van de scope van het project en het plannen van alle activiteiten.
  • Het delegeren en toekennen van taken aan alle teamleden.
  • Het samenstellen van het team waarr iedereen een rol heeft die bij zijn/haar expertise past.
  • Het communiceren met alle relevante betrokken stakeholders.
  • Het bijhouden van projectvoortgang ten opzichte van de planning.
  • Het bijwerken van alle projectdocumentatie.
  • Het identificeren en oplossen van (mogelijke) knelpunten of vertragingen binnen het project.

Wat zijn de verschillen tussen projectmanagers en scrum masters?

Nu we weten wat een scrum master en een projectmanager overwegend doen kunnen we ze naast elkaar leggen vanuit een aantal verschillende invalshoeken. ik heb voor de volgende gekozen:

  • Op welke wijze werkt een scrum master of projectmanager in een project samen met het team.
  • Welke focusgebieden heeft een scrum master of projectmanager precies?
  • Hoe sterk ligt de scope van de projecten vast op voorhand waarin een van beide werkt?
  • Welke leiderschapsstijl past het beste bij een scrum master en welke bij een projectmanager?
  • Hoe ziet de projectplanning eruit voor de rollen?
  • Hoe wordt de risicobeheersing vormgegeven?
  • Hoe verloopt communicatie?
OnderdeelScrum MasterProjectmanager
WerkwijzeVolgens de scrum methodeNaar inzicht
FocusgebiedProcesgerichtResultaatgericht
ProjectscopeVloeibaarVastgelegd
LeiderschapsstijlDienend en coachendSturend en oplossend
TeamgrootteRelatief kleinRelatief groot
PlanningDagelijkse standupVastgestelde momenten en vooruit gepland
RisicobeheersingFlexibiliteitOnderzoek en afkadering
CommunicatieBinnen teamBinnen team maar ook met (externe) betrokkenen

In hoeverre zijn scrum masters en projectmanagers gelijke rollen?

Veel van de uitdagingen die een scrummaster tegenkomt zal een projectmanager in min of meerdere mate ook tegenkomen.

Beide zijn rollen binnen het projectmanagement en kennen een complexe dynamiek.

Er is voor beide rollen een breed scala aan vaardigheden nodig om deze succesvol in te voeren. Zo zijn bijvoorbeeld sterke communicatie en een goede begripsvorming van cruciaal belang voor beide rollen.

Conclusie: andere rollen maar wel overlap

Werk je volgens de scrum methodiek, dan heb je een scrum master nodig. Samen met de product owner zal de scrum master invulling kunnen geven aan het “project” dat er binnen de scrum filosofie wordt uitgevoerd.

Waar binnen scrum een product owner en een scrum master twee losse rollen zijn, is er binnen het reguliere projectmanagement vaak maar 1 projectmanager.

Deze projectmanager vult dan een groot deel van de verantwoordelijkheden in die binnen agile werken bij een scrum master en een product owner horen.

Dit kan omdat de insteek bij de meer traditionele projectmanagement methoden met een duidelijke, vastgelegde scope werkt en vooraf voldoende ruimte is voor risicobeheersing. Het is – in de regel – wat duidelijker wat je precies gaat opleveren met het project.

Let op, dit betekent niet dat het daarom minder complex of gemakkelijker is (denk aan grote bouwprojecten bijvoorbeeld. Hier moet je veel aan de voorkant bepalen).

Bij het werken binnen een scrum team dat zelfsturend en organiserend is zie je dat er flexibiliteit blijft. Dit kan een hele gewenste eigenschap zijn voor de ontwikkeling van nieuwe producten of complexe producten.

Deze flexibiliteit wordt o.a. gecreëerd door rollen als scrum master en product owner binnen duidelijke kaders specifieke verantwoordelijkheden toe te kennen.

Projectmanager of scrum master: wie is er beter?

Is de rol van projectmanager of de rol van scrum master beter?

Dit hangt totaal van de context af.

Een projectmanager die kleine bouwprojecten managed kan je niet vergelijken met een scrum master van een belangrijk ontwikkelteam van een Apple of Tesla.

Omgekeerd, de complexiteit van de rol van de scrummaster van het IT-bedrijfje om de hoek, kan je misschien weer niet vergelijken met die van een projectmanager die fabrieken of wolkenkrabbers bouwt.

Ik kan me wel voorstellen dat sommige persoonlijkheden zich uitermate goed lenen voor projectmanagement en minder voor de scrum methodiek. Omgekeerd geldt hetzelfde.

Software voor project managers en scrum masters

Of je nu een project manager bent of een scrum master, in beide gevallen moet je enorm veel coördineren, bijhouden en regelen. Hiervoor raad ik je sterk aan project management software te gebruiken.

Sommige van deze software is uitermate geschikt voor agile werken of scrum, maar andere is uiterst flexibel en kan je zowel voor agile, scrum als het traditionele projectmanagement gebruiken.

Monday is zo’n stuk planningssoftware. Wil je een project managen, dat weet je dat met zo’n tool aan je zijde altijd goed zit ongeacht de methode die je kiest.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *